Tam resmi açıklama yapılmasa da 18 Haziran’da yapılacak olan Cumhurbaşkanlığı ve Milletvekilliği seçimlerinin 14 Mayıs 2023 Pazar günü

yapılacak olması olasılığının hemen hemen kesinlik kazanması sonrasında seçim atmosferi çok daha fazla ısınmaya başladı.

Seçime girecek siyasi partilerin bir bölümü 3 ayrı ittifak içinde yer alırken,

ittifakın dışında kalanlar ise süreci takip ederek ya yalnız yada mevcut ittifakların içinde yer almanın hesaplarını yaparak hazırlıklarını sürdürüyorlar.

Milletvekili seçimiyle ilgili değerlendirmemize başlamadan evvel,

2018’de yapılan seçimlerde 13 milletvekilinin dağılımına baktığımızda,

AKP: % 48.3 oy oranıyla 7 milletvekili

CHP: % 20.1 oy oranıyla 3 milletvekili

İYİ Parti: % 10.3 oy oranıyla 1 milletvekili

MHP: % 11.4 oy oranıyla 1 milletvekili

HDP: % 7.4 oy oranıyla 1 milletvekili

kazanarak ilimizi TBMM’de temsil etme hakkı elde ettiler.

Eğer seçim 6 Nisan 2023’ten sonra olacaksa seçim bu tablodaki sistemle değil 06 Nisan 2022’de TBMM’de kabul edilen ve anayasa gereği bir yıl sonra yapılacak seçimlerde geçerli olacak yeni seçim kanununa göre yapılacak.

Barajın yüzde 10’dan yüzde 7’ye indirildiği ittifakta yer alan siyasi partilere ittifak oylarının fazla avantaj sağlamadığı bu seçim kanununun analizi yapılıyor ve siyasi partiler bu ölçüde çalışmalarını sürdürüyor.

Özellikle 6’lı masada yer alan CHP, İYİ Parti, DP, DEVA Partisi, Gelecek Partisi ve SP’nin hukukçu kurmayları seçim kanunu üzerinde ince eleyip sık dokuyarak bir çalışma sürdürüyorlar.

Bu çalışma güçlendirilmiş parlamenter sistemin sorunsuz işlemesi için  TBMM’de  fazla milletvekili sahibi olunmasının önemi bilinerek gerçekleştiriliyor.

Durum böyle olunca da 1 oyun bile çok önemli olduğu vurgusu yapılıyor.

Cumhur İttifakı ise Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi’nin devamından yana olduğu için seçim kampanyasının ağırlığını Cumhurbaşkanı ve AKP genel Başkanı Recep Tayyip Erdoğan’ı yeniden seçtirmek üzerine gerçekleştiriyor.

İşte böylesi bir süreçte yine 13 milletvekili seçilecek olan Kocaeli’nin milletvekili seçimi üzerinden analizini yaptığımda,

Seçimde dağılımın AKP, CHP, İYİ Parti, MHP ve HDP arasında olacağı görünüyor.

Bu 5 siyasi partinin arasına yeni bir siyasi parti girer mi?

Sorusunu yanıtım şöyle olacak.

Anayasa Mahkemesi eğer HDP’yi kapatma kararı alıp seçimlere girmesine izin vermezse o zaman yeni bir siyasi parti ismi 4 siyasi parti arasına girer.

Bu siyasi parti İşçi Partisi mi olur?

Yoksa başka  bir parti mi? Veya bağımsız aday mı olur?

Onu önümüzdeki süreçte göreceğiz.

Peki bugünkü tabloda dağılım nasıl olur?

İşte bu sorunun yanıtında bir çok seçenek var.

Öncelikle AKP ve MHP’nin oluşturduğu dışarıdan BBP ve Vatan Partisi’nin destek verdiği Cumhur İttifakı’nın karşısındaki,

6’lı masada yer alan CHP, İYİ Parti, DP, DEVA Partisi, Gelecek Partisi ve SP’nin dağılmadan birlikte omuz omuza hareket edip tek bir Cumhurbaşkanı adayı çıkarması gerekiyor.

Seçim çalışmalarını da belirledikleri çözüm önerilerini dile getirerek masadaki siyasi parti genel başkanlarının sanki Cumhurbaşkanı adayıymış gibi hareket edip seçmenden destek istemesiyle yapmaları, elde edilecek başarılı sonucun anahtarı olarak gördüğümü de belirtmek istiyorum.

Tabi ki tüm siyasi partiler için de milletvekilliği aday listesindeki sıralamanın nasıl olacağı seçimin sonucuna etki yapacak.

Cumhur İttifakı’na baktığımızda,

Özellikle AKP’de listenin çok fazla değişime uğrayacağı kulislerde konuşuluyor.

İl Başkanı Mehmet Ellibeş’in istifa edip aday adayı olması beklenirken başkan Ellibeş bu konudaki sorulara ”Benden bıktınız mı Ankara’ya göndermek istiyorsunuz?” sorusuyla yanıt vermesi soru işaretlerini fazlalaştırıyor.

Genel merkezden işaret almadan istifa edemeyeceği için hala beklemede kalıyor.

MHP’de mevcut milletvekili Saffet Sancaklı mı yoksa başka bir isim mi birinci sırada yer alacak?

Sorusu yanıt ararken, anketlerde partinin baraj altında kalma olasılığı da genel merkez tarafından değerlendirilen bir başka nokta olarak gözleniyor.

6’lı masadaki partilerde ise durum biraz daha farklı,

CHP’de il başkanı, İzmit ve Körfez İlçe Başkanları ve bazı yöneticilerin milletvekili aday adaylığı için görevlerinden istifa etmesiyle başlayan süreç aday başvurularının açıklanmasıyla daha da hareketlenecek.

2018’de seçilen 3 milletvekilinden sadece Tahsin Tarhan’ın devam etme eğilimde olduğundan yola çıkarsak ve kadınların listede yer alması seçeneğinin olduğunu da düşünürsek listenin hangi yöntemle ve nasıl şekilleneceği merakla bekleniyor.

İYİ Parti’de İl Başkanı ve İzmit İlçe Başkanı’nın kongrede aday olmayarak milletvekili aday adayı olmasının sonrasında mevcut milletvekili Lütfü Türkkan’ın Kocaeli’de mi yoksa başka bir yerde mi aday olacağı tartışılıyor.

Ayrıca beklentinin çok yüksek olduğu İYİ Parti’nin milletvekili aday listesindeki sıralamayı çok iyi planlayarak yapması gerekiyor.

Masada yer alan SP, DP, Deva ve Gelecek Partisi’nin seçime nasıl gireceği 6’lı masada yer alan partilerin listelerinde mi yer alacağı? Sorusu yanıt bulduktan sonra onların da listeleri büyük önem taşıyacak.

Üçüncü ittifakın içinde yer alan HDP’de ise tüm planlar Anayasa Mahkemesi’nin vereceği karar üzerinden yapılacak. Onlarda listede yer alacak adayların isimlerinin  çok önemli olmağı vurgusu da yapılıyor.

Değerli okurlar,

Siyasi partilerin milletvekili seçimlerinde Kocaeli’de yapacakları listeler üzerinden ön değerlendirmemi yaptım.

Yüzeysel olarak yaptığım değerlendirmeyi önümüzdeki süreçte daha detaylı olarak paylaşacağım.